ହରିହର ତ୍ରିପାଠୀ
ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ଏବେ ଏକ ନିଶବ୍ଦ କିନ୍ତୁ ଗଭୀର ପରିବର୍ତ୍ତନ ଚାଲିଛି । ଏହା କରୋନା ମହାମାରୀ ସମୟର ସରକାରୀ ତାଲାବନ୍ଦ ଭଳି ନୁହେଁ, ବରଂ ଏକ ନୂଆ ପ୍ରକାରର ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ‘ଲକଡାଉନ’ ଯାହା କୌଣସି ଭୂତାଣୁ ଯୋଗୁଁ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏକ ବଡ଼ ଧରଣର ଶକ୍ତି ସଙ୍କଟ କାରଣରୁ ଦେଖାଦେଇଛି । ବିଭିନ୍ନ ଦେଶର ସରକାରମାନେ ବର୍ତ୍ତମାନ ସେମାନଙ୍କ ନାଗରିକମାନଙ୍କୁ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନର ଅତି ସାଧାରଣ ଅଭ୍ୟାସଗୁଡ଼ିକୁ ବଦଳାଇବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ପରାମର୍ଶ ଓ କଟକଣା ଜାରି କରୁଛନ୍ତି ।
ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, ଥାଇଲାଣ୍ଡରେ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀମାନଙ୍କୁ ଘରୁ କାମ କରିବା ପାଇଁ କୁହାଯିବା ସହ ଏସିର ବ୍ୟବହାର କମାଇବା ପାଇଁ ହାଲୁକା ବା ପତଳା କପଡ଼ା ପିନ୍ଧିବାକୁ କୁହାଯାଇଛି। ଏପରିକି ସେଠାକାର ଟେଲିଭିଜନ ନ୍ୟୁଜ୍ ଆଙ୍କରମାନେ ମଧ୍ୟ ବିନା ଜାକେଟ୍ରେ ଖବର ପଢ଼ୁଛନ୍ତି ଯେପରି ଲୋକମାନେ ବିଜୁଳି ସଞ୍ଚୟ ପାଇଁ ଉତ୍ସାହିତ ହେବେ।
ଶ୍ରୀଲଙ୍କାରେ ପରିସ୍ଥିତି ଆହୁରି ଆଗକୁ ଯାଇଛି, ସେଠାରେ କାର୍ଯ୍ୟଦିବସକୁ କମାଇ ଦିଆଯିବା ସହ ତେଲ ବ୍ୟବହାର ଉପରେ କଟକଣା ଲଗାଯାଇଛି, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଅର୍ଥନୈତିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ମଧ୍ୟ କମିଯାଇଛି। ସେଠାରେ ଗୁରୁତ୍ୱ କେବଳ ଖର୍ଚ୍ଚ କମାଇବା ଉପରେ ନାହିଁ, ବରଂ ଅଭାବକୁ କିଭଳି ପରିଚାଳନା କରାଯିବ ସେଥିପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା ଚାଲିଛି।
ବ୍ରିଟେନ ଏବଂ ୟୁରୋପ ଭଳି ବିକଶିତ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ମଧ୍ୟ ସରକାର ଓ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ସଂସ୍ଥାମାନେ ଲୋକଙ୍କୁ ଗାଡ଼ିର ବେଗ କମାଇବା, ତେଲ ବ୍ୟବହାର କମ କରିବା ଏବଂ ରିମୋଟ୍ ୱାର୍କ ବା ଘରୁ କାମ କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଉଛନ୍ତି। ଏସବୁ କୌଣସି ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନୁହେଁ, ବରଂ ତେଲ ଓ ଗ୍ୟାସର ଯୋଗାଣ କମିଯାଉଥିବାରୁ ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ଚାହିଦାକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ସାମୂହିକ ପ୍ରୟାସ। ଏହି ବଡ଼ ଧରଣର ପରିବର୍ତ୍ତନ ପଛରେ ରହିଛି ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆରେ ଲାଗି ରହିଥିବା ଯୁଦ୍ଧ ଏବଂ ଭୂ-ରାଜନୈତିକ ଅଶାନ୍ତି, ଯାହାଫଳରେ ପ୍ରମୁଖ ତୈଳ ଯୋଗାଣ ପଥଗୁଡ଼ିକ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଛି। ବିଶେଷଜ୍ଞମାନଙ୍କ ମତରେ ଏହା ଆଧୁନିକ ଇତିହାସର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଶକ୍ତି ଆଘାତ ଏବଂ ଏହାର ପ୍ରଭାବରୁ ବଞ୍ଚିବା ପାଇଁ ସବୁ ଦେଶ ସଂଘର୍ଷ କରୁଛନ୍ତି।
ସରକାରମାନେ ଏବେ ଅର୍ଥନୈତିକ ସ୍ଥିରତା ଓ ସାମାଜିକ ଗ୍ରହଣୀୟତା ମଧ୍ୟରେ ସନ୍ତୁଳନ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛନ୍ତି। ଅନେକ ଦେଶ ଟିକସ ରିହାତି ଓ ସବସିଡି ଦେବା ସହିତ ନିଜର ଜରୁରୀକାଳୀନ ଭଣ୍ଡାରରୁ ଶକ୍ତି ବ୍ୟବହାର କରୁଛନ୍ତି ଏବଂ ରପ୍ତାନି ଉପରେ କଟକଣା ଲଗାଉଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଏହି ପଦକ୍ଷେପଗୁଡ଼ିକ କେବଳ ସମସ୍ୟାର ପ୍ରଭାବକୁ କିଛି ପରିମାଣରେ କମାଇପାରିବ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦୂର କରିପାରିବ ନାହିଁ। ବର୍ତ୍ତମାନ ଶକ୍ତି ବ୍ୟବହାରକୁ ନେଇ ଏକ ନୂଆ ସାମାଜିକ ସଂପର୍କ ଗଠନ ହେଉଛି, ଯେଉଁଠି ଲୋକଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ପୁରୁଣା ଅଭ୍ୟାସ ବଦଳାଇବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଉଛି। ମହାମାରୀ ସମୟର ଲକଡାଉନ ପରି ଏହା ପୋଲିସ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ ବରଂ ପରିସ୍ଥିତିର ଗମ୍ଭୀରତା ଓ ଅର୍ଥନୈତିକ ଚାପ ଯୋଗୁଁ ଲୋକଙ୍କୁ ମାନିବାକୁ ପଡୁଛି।
ଭାରତ ଭଳି ଦେଶ ପାଇଁ ଏହାର ପରିଣାମ ବହୁତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ, କାରଣ ଆମେ ବିଦେଶୀ ତେଲ ଆମଦାନୀ ଉପରେ ବହୁତ ନିର୍ଭରଶୀଳ। ଯଦି ଏହି ସଙ୍କଟ ଲମ୍ବା ସମୟ ଧରି ଚାଲେ, ତେବେ ଏହାଦ୍ୱାରା ଦରବୃଦ୍ଧି ଓ ସରକାରୀ ଆର୍ଥିକ ବୋଝ ବଢ଼ିବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ଶେଷରେ କହିବାକୁ ଗଲେ, ‘ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ଲକଡାଉନ’ ଶବ୍ଦଟି କେବଳ କହିବା ପାଇଁ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହା ଏକ ବାସ୍ତବତା ଯେଉଁଠି ଶକ୍ତିର ଅଭାବ ଆମର ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲାଣି।
ଆମେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏକ ଏମିତି ଯୁଗରେ ପ୍ରବେଶ କରୁଛୁ ଯେଉଁଠି ଶକ୍ତିର ସୀମିତ ଉପଲବ୍ଧତା ଆମ ଜୀବନର ଗତିପଥ ସ୍ଥିର କରିବ। ଯଦି ଏହି ସଙ୍କଟ ଆହୁରି ବଢ଼େ, ତେବେ ଆଜିର ଏହି ପରାମର୍ଶଗୁଡ଼ିକ ଆଗକୁ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ନିୟମରେ ପରିଣତ ହୋଇପାରେ। ଏହା ଆମକୁ ମନେ ପକାଇ ଦେଉଛି ଯେ ସସ୍ତା ଓ ପ୍ରଚୁର ଶକ୍ତି ଉପରେ ଆଧାରିତ ଆମର ଆଧୁନିକ ଅର୍ଥନୀତି କେତେ ଦୁର୍ବଳ। ବିଶ୍ୱ ଆଗକୁ ତ ବଢ଼ୁଛି, କିନ୍ତୁ ଏକ ନୂତନ ସୀମା ଓ କଟକଣା ମଧ୍ୟରେ।
